Overzicht

De partner neemt een bijzondere positie in bij de erfbelasting: de partnervrijstelling is veruit de hoogste van allemaal (€828.035 in 2026). Daardoor betaalt een langstlevende echtgenoot of geregistreerd partner vaak weinig of geen erfbelasting. Wel kan een nabestaandenpensioen de vrijstelling verlagen. Dit artikel legt uit wat er voor de partner geldt.

Wie geldt als partner?

Voor de erfbelasting zijn dit partners: echtgenoten en geregistreerd partners. Ongehuwd samenwonenden kunnen ook als partner gelden, maar alleen onder voorwaarden. De belangrijkste: u stond minstens zes maanden vóór het overlijden op hetzelfde adres ingeschreven en had een notarieel samenlevingscontract met een wederzijdse zorgverplichting, of u stond zonder zo'n contract minstens vijf jaar onafgebroken op hetzelfde adres ingeschreven. Alle voorwaarden staan in erfbelasting bij samenwonen zonder samenlevingscontract. Zonder die voorwaarden valt een samenwonende partner in een veel ongunstiger tarief.

De partnervrijstelling

De partnervrijstelling bedraagt €828.035 in 2026 (controleer het actuele bedrag op belastingdienst.nl). Daardoor blijft een groot deel (of het geheel) van wat de partner erft onbelast. Meer over alle vrijstellingen leest u in vrijstellingen erfbelasting.

Het effect van pensioen

Hier zit een belangrijke nuance: heeft de langstlevende recht op een nabestaandenpensioen, dan wordt de partnervrijstelling verminderd met (een deel van) de waarde daarvan. Er geldt wel een ondergrens: de partner houdt altijd minimaal €213.915 (2026) aan vrijstelling over. Dit is rekenwerk: laat het zo nodig narekenen.

De langstlevende en de wettelijke verdeling

Laat de overledene naast de partner ook kinderen na en is er geen testament dat het anders regelt, dan geldt de wettelijke verdeling: de langstlevende krijgt alle goederen, en de kinderen krijgen een niet-opeisbare vordering ter grootte van hun erfdeel. Over die vordering zijn de kinderen wel erfbelasting verschuldigd. Die aanslagen betaalt de langstlevende in de regel uit de nalatenschap, en het belaste bedrag kan lager uitvallen dan de volle vordering. Zie erfbelasting over een kindsdeel dat u nog niet krijgt. Zijn er geen kinderen, dan erft de echtgenoot of geregistreerd partner zonder testament alles. Lees meer in wettelijke verdeling en de complete uitleg over erfbelasting.

Begrippenlijst

• Partnervrijstelling: de hoge vrijstelling voor echtgenoot of geregistreerd partner.
• Nabestaandenpensioen: pensioen voor de partner, dat de vrijstelling kan verlagen.
• Wettelijke verdeling: standaardregeling waarbij de langstlevende meestal alles krijgt.
• Niet-opeisbare vordering: het erfdeel van de kinderen dat pas later wordt uitgekeerd.

Veelgestelde vragen

Bronnen

Officiële bronnen bij dit artikel, geraadpleegd in oktober 2026:

• Belastingdienst: Lijfrente uitkering of pensioenuitkering na overlijden partner
• Belastingdienst: Wie zijn partners voor de erfbelasting?
• Rijksoverheid: Wat is de wettelijke verdeling bij erfrecht?